درس هفتم عربی سال دوم راهنمایی
قواعد عربی درس هفتم سال دوم راهنمایی
فعل مضارع
فعل مضارع فعلی است ( کاری است ) که در زمان حال
انجام بشود . مثل : می خورم ، می نویسم ،...
در زبان عربی نیز همینطور است و بر کاری دلالت می کند
که در زمان حال انجام بشود .
مانند : اَذهَبُ = می روم ، اَکتُبُ = می نویسم ، ...
توجه !
فعل مضارع را به کمک چهار حرف ( ا ت ی ن ) می سازیم .
برای حفظ و بخاطر سپاری این چهار حرف خوب است که
آنها را یکجا و با هم ترکیب کنیم و مثلاً بگوئیم ( اَتَینِ )
چگونه با این حروف فعل مضارع ساخته می شود ؟
به آسانی ! کافی است که این حروف را قبل از ریشه فعل
ماضی « یا همان صیغه اول فعل ماضی » بیاوریم .
چه خوب !
امّا این چهار حرف را چطور برای چهارده تا صیغه بیاوریم ؟!
سؤال ساده ای است . فعل ماضی را خوب بخاطر می آوری ؟
البته ! در چهارده صیغه : « 6 صیغه غایب ، 6 صیغه حاضر
(یا مخاطب ) ، و 2 صیغه آن هم متکلم » بود .
آفرین ! کاملاً درست گفتی .
دقت کن ، ما فقط به صیغه اول فعل ماضی احتیاج داریم .
مثل : ذَهَبَ .
الآن نوبت اضافه کردن این 4 حرف برای 14 صیغه است :
برای 4 صیغه حرف « یـ » استفاده می شود :
در صیغه های غایب « یعنی صیغه 1 و 2 و 3 و 6 »
منظورتان : 1- مفرد مذکر غایب
2- مثنی مذکر غایب
3- جمع مذکر غایب
6- جمع مؤنث غایب ، است .
دقیقاً ؛ برای ساختن فعل مضارع این چهار صیغه از حرف
مضارعه کننده یا ( اَتین ) ( یـ ) استفاده می کنیم .
شعر :
یک و دو و سه با شیش همه یـ می خوان
جالب بود ! پس هر وقت ما خواستیم این صیغه ها را بسازیم
( 1 و 2 و 3 و 6 ) از حرف « یـ » استفاده می کنیم و آن را
قبل از ریشه فعل ماضی ( صیغه اول ) اضافه میکنیم .
مثل : 1- یذهب
2- یذهب
3- یذهب
6- یذهب
اما اینها که همه شبیه هم هستند ؟! از کجا تشخیص بدهیم
چه صیغه ای هستند ؟
البته این مورد هم بسیار ساده است . باید علامتی آخر هر
صیغه اضافه کنیم . مثل این است که بگویئم اینها ساکنان
کوچه « یـ » هستند و برای تشخیص بهتر احتیاج به یک
شماره پلاک یا علامت دارند . که در جای خود به توضیح
آنها می پردازم .
ساکنان کوچه « یـ » چه مثال جالبی !
حالا جالبتر هم می شود !
برای ساختن 8 صیغه فعل مضارع از حرف « تـ »
استفاده می کنیم .
( صیغه 4 و 5 غایب + تمام صیغه های مخاطب )
صیغه مخاطب یعنی ( 7 – 8 – 9 – 10 – 11 و12 )
فهمیدم ، برای این صیغه ها حرف « تـ » استفاده می شود :
4- مفرد مؤنث غایب تذهب
5- مثنی مؤنث غایب تذهب
7- مفرد مذکر مخاطب تذهب
8- مثنی مذکر مخاطب تذهب
9- جمع مذکر مخاطب تذهب
10- مفرد مؤنث مخاطب تذهب
11- مثنی مؤنث مخاطب تذهب
12- جمع مؤنث مخاطب تذهب
و برای تشخیص این صیغه های شبیه هم از علامت مخصوص
هریک استفاده می کنیم ، این علامتها در آخر فعل اضافه
می شوند و به راحتی هر صیغه ای قابل تشخیص می شود .
شعر :
چهار و پنج با مخاطب تـ می خوان
پس از آشنایی با ساکنین کوچه ( تـ ) نوبت 2 صیغه آخر
یا صیغه متکلم می رسد . در اینجا ، کار بسیار ساده تر است
برای ساختن صیغه 13 از « ا »
و برای ساختن صیغه 14 از « نـ » استفاده می کنیم .
پس در کوچه ( ا ) فقط صیغه 13
و در کوچه ( نـ ) فقط صیغه 14 وجود دارد .
شعر حروف اَتین :
یک و دو و سه با شیش همه یـ می خوان
چهار و پنج با مخاطب تـ می خوان
الف و می دیم به سیزده نون و می دیم به چهارده
یادمان باشد که تا به این مرحله ما توانسته ایم ابتدای
فعل مضارع بسازیم و برای تشخیص صیغه ها بصورت
دقیقتر باید علامتی برای هر صیغه بیاوریم که البته کار
بسیار آسانی است . فعلاً در این درس من به دو علامت
آخر فعل مضارع اشاره می کنم .
صیغه اول : مفرد مذکر غایب
حرف اتین آن یـ است
و علامت آخر این صیغه ُ می باشد .
اگر حرف یـ را قبل از ریشه بیاوریم و علامت ُ را به آخر
فعل اضافه کنیم ، صیغه اول ساخته می شود .
ادامه توضیحات در ادامه مطلب :
من محمد نظری هستم .کارشناس زبان عربی ، هدفم در آموزش انتقال کامل مفاهیم هر درس به مخاطبم می باشد و آنچه در این زبان به مخاطب در فهم و یادگیری کمک می کند نشان دادن اصلی ترین و کاربردی ترین نکات بطور اختصار است .